Om contaminatie strategisch en productgericht te bestrijden, kan men Product Orientated Contamination Control (POCC) toepassen en onderstaand stappenplan gebruiken. Het is zeker niet noodzakelijk alle stappen te doorlopen voordat men tot maatregelen kan overgaan. Zodra men door de analyses een beeld heeft wat zich er af speelt, kan men al tot actie overgaan.
POCC stappenplan:
1. analyseren van functionaliteit van het product; (hoe werkt het);
2. analyseren van (mogelijke) fouten; (welke soort verstoringen);
3. analyseren van risico-oppervlakken van het product; (waar);
4. analyseren van risico-momenten tijdens productie; (wanneer);
5. analyseren van risico-deeltjes tijdens productie; (waardoor);
6. analyseren van risico-bronnen tijdens productie; (waarvandaan);
7. kwantificeren van contaminatie aan de hand van metingen; (hoeveel);
8. opstellen van risico-analyse; (hoe groot is de kans en hoe belangrijk);
9. opstellen van Contamination Control maatregelen.
Er zijn verschillende momenten waarop men genoemd stappenplan kan gaan uitvoeren om product en productie te analyseren teneinde goede Contamination Control maatregelen te kunnen nemen. Goede momenten`zijn bijvoorbeeld:
a. Bij product -, productie - en apparatuurontwikkeling. Bedoeld wordt defase waarin onderzoek gedaan wordt hoe men tot een product kan komen,hoe de productie hiervan opgezet kan worden en welke apparatuur hiervoorontwikkeld of aangeschaft kan worden.
b. Bij product -, productie - en apparatuur-engineering. Bedoeld wordt de fase volgend op de bovengenoemde ontwikkeling, waarin men een methodiek ontwikkelt om maatregelen te kunnen treffen als de variatie ingrondstoffen, in de productie en in de apparatuur te groot wordt of gaat weglopen (driften) zodat specificaties niet meer gehaald worden.
c. Bij product -, productie - en apparatuur-proefproductie. Bedoeld wordt de fase volgend op de bovengenoemde engineering, waarin de productie vanhet productieontwerp als proef gestart wordt.
d. Bij een lopende productie. Bedoeld wordt de fase volgend op de bovengenoemde proefproductie waarin de productie vrijgegeven is en de producten aan de klant verkocht kunnen worden. In deze fase zijn verschillende momenten geschikt zoals bij reparatie of onderhoud van apparatuur, bij het invoeren van productieverbeteringen of bij het invoeren van nieuwe productvarianten. Hoe eerder in bovengenoemde opsomming met het POCC-stappenplan begonnenkan worden, hoe groter het aantal mogelijkheden om te komen tot een optimale combinatie van product, productie en appartuur en hoe eerder men komt tot optimale Contamination Control maatregelen. Een mogelijk probleem bij een
analyse tijdens de ontwikkelingsfase is dat er nog weinig praktijkmetingen uitgevoerd kunnen worden. Bij een analyse bij een lopende productie kunnen veel data omtrent yield1, fouten en gevolgen van de fouten verkregen worden, maar is het weer moeilijker om maatregelen te treffen om de yield te verhogen.
1 Yield is het percentage goedgekeurde producten POCC bij een lopende productie in een reeds functionerende cleanroom. Bij een bestaande productie is de cleanroom waarin dit uitgevoerd wordt een gegeven, evenals het product en de productie met zijn apparatuur. De maatregelen die nu nog genomen kunnen worden, hebben voornamelijk betrekking op het gedrag van de mensen in de cleanroom zoals hun werkwijzen, hun discipline, het schoonmaken en de logistiek. Het eindresultaat kan alleen verbeterd worden door de uitvoering van de afzonderlijke productiestappen te analyseren en te verbeteren.
Het is van belang zich met name te concentreren op de risico-bronnen voor het opstellen van POCC-maatregelen. Maatregelen kunnen op drie zaken toegespitst worden:
a. het naar binnen brengen van stofdeeltjes;
b. het genereren (en verspreiden) van stofdeeltjes in de cleanroom;
c. het verwijderen van neergevallen stofdeeltjes;
d. het meten van stofdeeltjes.
a. Het binnenbrengen van stofdeeltjes
De aanpak van stofdeeltjes begint op de momenten en plekken waar stofdeeltjes naar binnen worden gebracht. Deze worden binnengebracht door mensen en door goederen. Hoeveel stofdeeltjes mensen binnenbrengen, hangt af van zaken als de reinheid van de omkleedsluis, de burgerkleding onder de cleanroomkleding, de omkleedprocedure, de soort cleanroomkleding en het aantal mensen. Ook de
discipline in het gedrag van mensen speelt al een rol bij het binnengaan van de cleanroom. Hoeveel deeltjes goederen binnenbrengen hangt af van hoe goed deze van te voren schoongemaakt zijn. Met goederen worden hier alle voorwerpen bedoeld die de cleanroom binnengaan zoals verpakkingen, gereedschappen,onderdelen, grondstoffen en hulpmiddelen.
b. Het genereren en verspreiden van stofdeeltjes in de cleanroom
Als alle maatregelen getroffen zijn om te voorkomen dat stofdeeltjes binnengebracht worden, gaat men na hoe men zo veel mogelijk kan voorkomen dat stofdeeltjes in de cleanroom gegenereerd en verspreid worden. Deeltjes worden inde cleanroom vooral gegenereerd door mensen en apparatuur. De mens fungeert als bron door zijn kleding en door zijn lichamelijke afscheidingen. Het type cleanroomkleding bepaalt bijvoorbeeld hoeveel kledingdeeltjes er vrij zullen komen. Van groot belang is hoe men zich gedraagt. Door snelle bewegingenen door veel bewegingen komen er meer deeltjes vrij dan tijdens rustige bewegingen. Ook ontstaan door snelle bewegingen luchtwervelingen waardoor deeltjes die op oppervlakken liggen weer omhoog kunnen komen (opwervelen). Belangrijk is ook waar men zich beweegt. De operator mag bijvoorbeeld niet zelf boven kwetsbare oppervlakken komen, omdat hij deeltjes afgeeft. Soms kunnen bepaalde hulpmiddelen voor een grotere afstand zorgen tussen operator en product.Apparatuur vormt een bron van deeltjes door bijvoorbeeld slijtage, met name als er
zich draaiende onderdelen in bevinden. Als de generatie van deeltjes moeilijk terug te dringen is, kan men het apparaat isoleren of afschermen of het product zelf afschermen. Ook kan men overwegen in de buurt van het apparaat schone lucht over kwetsbare vlakken van het product te laten stromen. De lucht dient dan te bewegen in de richting van de risico-bronnen. Dit heeft echter alleen effect opzwevend stof en hierdoor kan zelfs weer ongewenste turbulentie ontstaan. Het is namelijk vaak moeilijk lucht goed te laten doorstromen in apparatuur. De luchtstroom botst tegen onderdelen van het apparaat en hierdoor kunnen deeltjes loskomen van plekken die slecht te reinigen zijn en alsnog voor contamiantie
zorgen.
c. Het verwijderen van neergevallen stofdeeltjes
Als alle maatregelen genomen zijn om zoveel mogelijk te voorkomen dat deeltjes binnenkomen én dat deeltjes gegenereerd worden, kan men gaan nadenken hoe men neergevallen deeltjes het beste kan verwijderen. Het verwijderen van neergevallen deeltjes bestaat uit het reinigen van oppervlakken. Het is van belang dat alle horizontale oppervlakken en alle oppervlakken die vaak worden aangeraakt, regelmatig worden gereinigd. Hoe en hoe vaak een reiniging moet worden uitgevoerd, hangt af van hoe schoon men het wil hebben (gewenste oppervlakte reinheid) en van de snelheid waarmee het weer vervuild raakt (deeltjesneerslagklasse).
d. Het meten van stofdeeltjes
Door het meten van stofdeeltjes in de lucht en op oppervlakken verkrijgt men waardevolle informati